Οικονομικά και Κοινωνικά Συστήματα στην Ευρώπη

Στη μεταπολεμική περίοδο αναδύθηκαν διαφορετικά πρότυπα οικονομίας και κοινωνικού κράτους (μοντέλα καπιταλισμού).

Κάθε πρότυπο είναι προϊόν της ιστορίας: των συνθηκών στην αφετηρία, της οικονομικής ειδίκευσης, των πολιτικών συνασπισμών κ.λ.π. Επίσης σε κάθε πρότυπο αντανακλάται μια διαφορετική ισορροπία ανάμεσα σε κράτος και αγορά, δημόσια και ιδιωτικά αγαθά, οικονομική αποτελεσματικότητα και κοινωνική δικαιοσύνη. Έχουν προταθεί ποικίλες κατηγοριοποιήσεις των υπαρχόντων εθνικών προτύπων οικονομίας και κοινωνικού κράτους.

Στις πιο εκλαϊκευμένες από αυτές διακρίνεται:

· το «αγγλοσαξωνικό» (που βασίζεται στην ατομική επιτυχία),

· το «ρηνανικό» (της Γερμανίας και των Σκανδιναυικών Χωρών), που ευνοεί τη συλλογική επιτυχία και τη συναίνεση και

· το «ετατιστικό» (της Γαλλίας και της Ιταλίας).

Τα πρότυπα οικονομίας και κοινωνικού κράτους εξελίσσονται κάτω από την πίεση εξωτερικών διαταραχών και μονιμότερων αλλαγών στον διεθνή περίγυρο, όπως είναι οι μεταναστεύσεις, η κίνηση κεφαλαίων, οι νέες τεχνολογίες. Αλλαγές σημειώνονται στις λειτουργίες του κράτους, στην οργάνωση των επιχειρήσεων, στον ρόλο των οργανωμένων συμφερόντων των μισθωτών και των επιχειρηματιών κ.λπ. Στο μάθημα εξετάζονται, ανάμεσα σε άλλα:

· τα πρότυπα και οι ιδεολογικές βάσεις τους,

· οι τάσεις σύγκλισης και απόκλισης που εμφανίζουν,

· οι μεταβολές στους οικονομικούς θεσμούς και στις λειτουργίες του κράτους

· οι αναζητήσεις νέων συμβιβασμών ανάμεσα σε συμφέροντα και βασικές αρχές («νεοφιλελεύθερο σχέδιο», «τρίτος δρόμος» κ.α.).

Τέλος επιχειρείται απάντηση στο ερώτημα τι αποδίδει η όλη συζήτηση για την κατανόηση της ελληνικής πραγματικότητας και της ευρωπαϊκής ενοποίησης.

Εξάμηνο: Χειμερινό Εξαμηνο
Κωδικός Μαθήματος: 82